Mijn missie: 1.000 AI Champions vóór eind 2027. Meedoen? Abonneer je op het YouTube-kanaal.
Hi AI Champions!
Vorige week, dinsdagmiddag 14:07. Ik zit aangesloten in de Slack van een klant en zie een vraag voorbijkomen: heeft iemand ervaring met de Canva-connector in Claude? Benieuwd of die ons proces kan versnellen.
Grappige was: het was al de derde keer die week dat ik in de kern dezelfde vraag kreeg. De andere twee: kan AI al PowerPoints maken? En: kan AI dit zoekwoordenonderzoek in Excel doen?
Drie slimme mensen, drie logische vragen. En toch alle drie de verkeerde vraag.
Liever kijken dan lezen? Ik heb ook sinds lange tijd weer een YouTube-video gemaakt waarin ik alles nog net wat verder uitleg.
Format-fixatie
Alle drie redeneren ze vanuit hun oude verpakking, niet vanuit wat ze eigenlijk willen. Dit noem ik format-fixatie: je zit zo vast aan de verpakking van je oude werkwijze, dat je AI afrekent op zijn vermogen die verpakking na te bouwen.
Maar dat format was nooit het doel. Een presentatie hoeft niet in PowerPoint, hij moet overtuigen. Het zoekwoordenonderzoek hoeft niet in Excel, het moet vertellen waar je op gaat inzetten. En dat design hoeft niet in Canva te staan, het moet er goed uitzien op de plek waar het gepubliceerd wordt.
Wie het doel loskoppelt van de verpakking, ontdekt dat AI het doel vaak allang kan bereiken. Soms zelfs in een vorm die beter is dan de oude.
Hier lopen op dit moment ontzettend veel AI-experimenten op stuk. Niet omdat AI het doel niet haalt, maar omdat het de oude verpakking niet perfect imiteert. De conclusie wordt dan "AI kan het nog niet", terwijl de eerlijke conclusie is: AI doet het anders dan ik gewend ben. Dit is de kan-e-mail-al-faxen-versturen vraag van deze tijd.
Soms moet het wél echt een Excel zijn
Nu de eerlijke nuance, want het format doet er soms wel degelijk toe. De klant wil een .pptx aangeleverd krijgen. Het hele team werkt in dat ene sjabloon. Dat is legitiem.
Er zijn drie soorten eisen, en je moet ze uit elkaar houden:
Doel-eis: het resultaat moet iets bereiken. Overtuigen, informeren, verkopen.
Keten-eis: de klant of het team heeft dat format echt nodig om verder te kunnen.
Gewoonte-eis: jij bent het gewoon zo gewend.
De eerste twee tellen. De derde is format-fixatie in vermomming. En negen van de tien keer is het die derde. De vraag die je jezelf dus moet stellen: eist het doel dit format, of eist alleen mijn gewoonte het?
De test van 30 seconden
Schrijf je AI-vraag letterlijk op. Streep de toolnaam weg, streep het bestandsformaat weg, en lees wat er overblijft.
Even voordoen met die Excel-vraag. "Kan AI dit zoekwoordenonderzoek in Excel doen?" wordt na het strepen: kan AI dit zoekwoordenonderzoek doen? Kijk, dat is al een betere vraag. De tool is weg, het doel staat er nog. En wil je hem nog scherper, vraag je dan af waarom je dat onderzoek doet: om te weten welke zoekwoorden kansrijk zijn. Dát vraag je aan AI.
Dan de stap die bijna iedereen overslaat: schrijf er geen nieuw format voor in de plaats. Vraag AI gewoon in welke vorm jij dit het beste kunt krijgen. Kleine kans dat het antwoord Excel is. Grote kans dat je iets krijgt wat beter werkt, zoals een advies met een top vijf en per zoekwoord wat je ermee doet.
De test kan ook anders aflopen. Streep PowerPoint weg uit "kan AI al PowerPoints maken?" en er blijft letterlijk niks over. Ook dat is een antwoord: je stelde de verkeerde vraag. Begin dan opnieuw bij wat het resultaat moet bereiken. Moet die presentatie overtuigen? Informeren? Dáár begint je nieuwe vraag.
Loop je wensenlijst eens na
Pak dit weekend je eigen AI-wensenlijstje erbij, of gewoon de laatste vraag die je aan AI stelde. Streep de tools en formats weg en kijk wat er overblijft. Grote kans dat er minstens één wens tussen zit die al maanden "niet kan", terwijl alleen de verpakking niet kon.
En reply gerust even: welk bestandsformaat verdedigde jij uit gewoonte? Ik ben benieuwd hoe vaak het antwoord Excel is.
Tot maandag!
Dan krijg je weer een verse lading AI-nieuws in je inbox.
Cheers,
Mathieu
Kleine tip
De nieuwsbrief is leuk.
Maar de video’s?
Die kijken net wat lekkerder weg.
Elke week een verse.
Wil je blijven groeien met AI?
Abonneren is een goed idee.
